Temettü vergisi, şirket kârının ortaklara dağıtılması sırasında kesilen vergidir. Bulgaristan’da oranı düşüktür, ancak önemli ayrıntıları vardır: kimin ödediği, kimin muaf olduğu ve hangi sürede aktarıldığı. Bu yazı kurumlar vergisi yazımızın devamıdır.
Temettü Vergisi Nedir
Şirket kârı ortaklar arasında dağıtıldığında, temettü tutarı üzerinden stopaj vergisi kesilir. Bu vergi nihaidir: alıcı ek bir ödeme yapmaz ve kural olarak kendisi beyan etmez — kesinti ve ödeme, ödemeyi yapan tarafından gerçekleştirilir. 2026’da yürürlükteki oran %5’tir.
Kâr Üzerindeki Toplam Yük
Önce kâr %10 kurumlar vergisine tabidir, ardından temettü ödemesinde %5 kesilir. Kârın tamamı bir gerçek kişiye dağıtıldığında toplam efektif yük %14,5 olur: 100 € kârdan 10 € kurumlar vergisi ve kalan 90 € üzerinden 4,50 € temettü vergisi.
Kimler Vergiye Tabidir, Kimler Muaftır
%5 oranındaki vergi şu kişilere ödenen temettülerden kesilir:
- gerçek kişiler — hem yerli hem yabancı (ZDDFL m. 38);
- AB/AEA dışındaki yabancı tüzel kişiler — uygulanabilir çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması daha düşük bir oran ya da muafiyet öngörmüyorsa %5 nihai vergiyle (ZKPO m. 194, m. 200);
- tacir sıfatı bulunmayan yerli tüzel kişiler (örneğin vakıflar).
Stopaj vergisinden muaf olanlar:
- yerli ticaret şirketlerine ödenen temettüler — alıcı Bulgar şirketi stopaja tabi değildir (ZKPO m. 194, f. 1);
- AB/AEA’da vergi mukimi tüzel kişilere ödenen temettüler — örtülü kâr dağıtımı hâlleri dışında Bulgar stopajına tabi değildir (ZKPO m. 194, f. 3).
Kesinti Nasıl Yapılır
Mekanizma basittir: dağıtımı yapan şirket ödeme sırasında temettünün brüt tutarından %5 keser ve bütçeye aktarır, ortağa kalanı öder. Örneğin 10.000 € temettüde 500 € kesilir, ortağa ödenen net tutar 9.500 € olur.
Ödeme ve Beyan Süreleri
Stopaj vergisi, temettü dağıtımına ilişkin kararın alındığı çeyreği izleyen ayın sonuna kadar ödenir — süre fiilî ödeme tarihine değil, dağıtım kararına bağlıdır. Beyanname alıcıya göre değişir: ZKPO kapsamında vergilendirilen tüzel kişilere ödenen temettüler için ZKPO m. 201 beyannamesi, gerçek kişilere ödenenler için ZDDFL m. 55 beyannamesi verilir. Gerçek kişilerde vergiyi ödemeyi yapan keser; Bulgaristan kaynaklı ve vergisi nihai olarak kesilmiş temettüyü alıcı yıllık beyannamesine dahil etmez. Buna karşılık yurt dışından elde edilen temettüler, yerleşik gerçek kişiler tarafından genel kurallar çerçevesinde beyan edilir.
Sık Sorulan Sorular
2026’da temettü vergisi ne kadar?
%5 — nihai stopaj vergisi.
Bulgar şirketi, bağlı ortaklığından temettü alırken vergi öder mi?
Kural olarak hayır — yerli ticaret şirketine ödenen temettüler stopaja tabi değildir.
Kâr üzerindeki toplam vergi yükü nedir?
Yaklaşık %14,5: önce şirket kârından %10 kurumlar vergisi, sonra ortağa ödemede %5.
Şirket henüz kurulmadıysa ilk adım ne olmalı?
Şirket türünün seçimiyle başlamalısınız — bu konuda EOOD mi, OOD mi yazımıza bakın.